Okres ekonomicznej użyteczności samochodu ustalono na 5 lat (stawka 20% rocznie), stąd miesięczny odpis amortyzacyjny to 3.000 zł. W dniu wykupu nieumorzona część wartości początkowej samochodu wynosiła 72.000 zł. Opłata końcowa zgodnie z fakturą wyniosła 2.200 zł netto (pomija się rozliczenia VAT). Po zaksięgowaniu jej na Wykupienie auta z leasingu finansowego. W przypadku finansowania pojazdu w leasingu finansowym wykup jest obowiązkowy, czyli umowa automatycznie zakłada przejęcie pojazdu przez leasingobiorcę po zakończeniu umowy. Bierze się to z faktu, iż już od momentu podpisania umowy samochód zaliczany był do środków trwałych przedsiębiorcy. Warto również pamiętać, że wykup samochodu z leasingu do majątku prywatnego po 1 stycznia 2022 roku, a następnie zamknięcie firmy nie jest sposobem na obejście przepisów uwzględnionych W związku z korzystaniem z Leasingu KINTO One są pobierane opłaty przewidziane w Tabeli Opłat i Prowizji Toyota Leasing. Leasing standardowy to produkt Standard Leasing. Wybierając Leasing standardowy, podpisujesz umowę Standard Leasingu. Informacje zawarte w kalkulatorze są to dane orientacyjne, przykładowe i mają charakter Istnieje ryzyko, iż uznają one, że przedmiotowy samochód stanowi mimo wszystko majątek prowadzonego przez osobę, o której mowa, przedsiębiorstwa, a w konsekwencji - przychód z jego sprzedaży (jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej) powstanie również wówczas, gdy sprzedaż nastąpi po 6 miesiącach od jego wykupu. Rozumiem że koszty leasingu zostały rozliczone w działalności gospodarczej. Zapewne umowa leasingowa przewidywała wykup samochodu po upływie czasu trwania umowy. Kwota wykupu była tak niska, bo samochód został wykupiony przez osobę/podmiot z którym zawarta była umowa leasingowa. Mam nadzieje że się nie mylę. Należało: Wykup samochodu z leasingu. Jeżeli przedsiębiorca zamierza wymienić pojazd na nowy (np. zawrzeć kolejną umowę leasingu ), im większa jest różnica między niższą wartością wykupu a wartością rynkową, po której może sprzedać auto po wykupie – tym bardziej opłacalny jest wykup z leasingu jako osoba prywatna. Wykup jako osoba Różnica pomiędzy leasingiem konsumenckim, a tym oferowanym dla firm polega na tym w jaki sposób rozliczamy się z urzędem skarbowym. Firmy decydujące się na wzięcie samochodu w leasing mogą odliczyć część kosztów od podatku i w ten sposób nieco mniej zapłacić fiskusowi. Koszt leasingu zalicza się do kosztów uzyskania przychodu. Przykładowo: cesja leasingu samochodu (cesja umowy leasingu) sprawi, że osoba spłacająca wcześniej czynsz leasingowy przekazuje obowiązek opłaty (i zakres całej umowy) na rzecz kolejnego leasingobiorcy. Przejęcie leasingu sprawia, że od momentu cesji kto inny korzysta z danego dobra i ma obowiązek spłat wobec firmy leasingowej. Z tego artykułu dowiesz się: jakie są różnice między leasingiem operacyjnym i finansowym; jak rozpatrywać koszty wykupu samochodu z leasingu; jakie są limity wykupu samochodów leasingowych O szczegóły rozliczania samochodów leasingowych w kosztach zapytaliśmy Tadeusza Krawca, doradcę podatkowego współpracującego z mBankiem w MSBP. Podatek VAT Wykup samochodu z leasingu Indywidualne porady prawne Aleksander Słysz • Opublikowane: 2015-05-22 Za trzy miesiące kończy mi się leasing na samochód. W umowie mam wykup 1%. Chciałbym samochód wykupić, ale pojawia się problem, wykupując samochód jako firma muszę go sprzedać na FV i wtedy zapłacić VAT i podatek. Czy mam możliwość uniknięcia tych kosztów (podatku i VAT)? Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Istnieje, zupełnie legalna i bardzo popularna możliwość uniknięcia podatku dochodowego w działalności gospodarczej i VAT. Opiera się to rozwiązanie nie jak Pan zakłada w swoim scenariuszu na wykupie w ramach prowadzonej działalności, a na wykupie prywatnie tzn. poza prowadzoną działalnością gospodarczą. Zgodnie z Kodeksem cywilnym przez umowę leasingu finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać tę rzecz korzystającemu do używania albo używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony, a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia rzeczy przez finansującego. Tym samym nie jest niezmiennym i obowiązkowym czy też koniecznym elementem umowy leasingu prawo wykupu. Jest to dodatkowe uprawnienie, które przysługuje Panu na mocy zawartej umowy. W doktrynie zauważa się słusznie, że „Niezależnie od tego, w jaki sposób skonstruowana jest klauzula przewidująca nabycie przez korzystającego prawa własności przedmiotu leasingu, stanowi ona dodatkowy element umowy leasingu, który można zaliczyć do accidentalia negotii. Prawo takie przysługuje korzystającemu tylko wówczas, gdy tego typu postanowienie zostało wprowadzone do umowy leasingu bądź zawarte w dodatkowym porozumieniu stron. Postanowienia tego typu nie należą do essentialia negotii umowy leasingu i w żadnym wypadku nie decydują o kwalifikacji prawnej umowy jako umowy leasingu ani o rodzaju leasingu (finansowany czy operacyjny; por. A. Kidyba, Prawo handlowe, 2009, s. 915; por. też wyrok SN z 30 czerwca 2004 r., IV CK 519/03, Glosa 2006, nr 4, poz. 11)” (Katarzyna Kopaczyńska-Pieczniak, w: Kidyba Andrzej (red.), Gawlik Zdzisław, Janiak Andrzej, Kopaczyńska-Pieczniak Katarzyna, Kozieł Grzegorz, Niezbecka Elżbieta, Sokołowski Tomasz, Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania – część szczególna, LEX, 2010). Reasumując, umowa z leasingodawcą dopuszcza nabycie przez leasingobiorcę przedmiotu leasingu, zazwyczaj możliwy jest wykup przez osobę fizyczną tak w ramach prowadzonej działalności jak i poza nią (a czasem nawet wskazanie osoby trzeciej, która wykupu może dokonać). Jest to rozwiązanie standardowo wykorzystywane przez wielu przedsiębiorców. Ma na celu uniknięcie sytuacji w której wraz z chwilą wykupu samochód staje się majątkiem związanym z działalnością. Rozwiązanie to powoduje, że nie będzie ani potrzeby wycofywania samochodu z działalności ani opodatkowania zbycia podatkiem właściwym dla działalności gospodarczej, albowiem z chwilą wykupu prywatnie stanie się Pan właścicielem samochodu prywatnie i może Pan go sprzedać poza działalnością. Tu dodać należy, że sprzedaż przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpi wykup spowoduje konieczność opodatkowania dochodu z takiego zbycia. Natomiast sprzedaż po upływie wskazanego okresu zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) nie powoduje powstania przychodu, który należy rozliczyć i opodatkować. Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej ▼▼▼ Indywidualne porady prawne Indywidualne Porady Prawne Masz problem z podatkiem VAT?Opisz swój problem i zadaj pytania.(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje) Mąż prowadził działalność gospodarczą, w ramach której 2 lata temu wziął w leasing samochód. Zmarł 3 miesiące temu. Chciałabym zatrzymać samochód, ale bank, który jest leasingodawcą, zamierza samochód sprzedać na wolnym rynku. Powinnam dodać, że o śmierci męża zaraz powiadomiłam leasingodawcę i płacę raty leasingowe. Problem polega na tym, że zrzekłam się spadku po mężu z uwagi na długi spadkowe. Co mogę zrobić, aby zatrzymać samochód? Od roku prowadzę działalność gospodarczą i mogłabym w ramach tej działalności kontynuować leasing. Czy mam prawo domagać się, aby umożliwiono mi wykup auta, a na poczet ceny zaliczono zapłacone już przez 2 lata raty? Czy mogę wejść do umowy leasingu w miejsce zmarłego męża i płacić raty leasingu na dotychczasowych zasadach? Sukcesja leasingu po śmierci leasingobiorcy Co do zasady, śmierć leasingobiorcy nie powoduje automatycznego zerwania bądź wygaśnięcia umowy leasingu. W art. 93-93d ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) wprowadzono zasadę uniwersalnej sukcesji podatkowej praw i obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego. Skoro spadkodawca (Pani mąż) był stroną umowy leasingu, podatkowe prawa i obowiązki związane z tą umową przechodzą na spadkobiercę z mocy prawa na podstawie art. 97 Ordynacji podatkowej. Umowa leasingu zawarta ze spadkodawcą jest z mocy prawa kontynuowana pomiędzy leasingodawcą a spadkobiercą lub podmiotem będącym następcą prawnym dotychczasowego korzystającego. Zasada sukcesji generalnej oznacza także, że następca prawny będzie miał możliwość skorzystania z podstawowych praw podatkowych przysługujących wcześniej korzystającemu nawet w sytuacji, gdy faktury wystawiane przez leasingodawcę po wystąpieniu sukcesji podatkowej zawierały dane właściwe dla dotychczasowego spadkobiercy. Faktury zawierające dane dotychczasowego korzystającego mogą stanowić dla następcy prawnego prawidłową podstawę do korzystania z należnych mu praw wynikających z prawa podatkowego. Zatem wówczas współmałżonek lub inny spadkobierca będzie miał możliwość podpisania aneksu z firmą leasingową i kontynuowania umowy i spłaty rat na dotychczasowych warunkach. Takie rozwiązanie, z przepisaniem i kontynuacją umowy, możliwe jest w przypadku każdego spadkobiercy, który będzie kontynuował działalność lub choćby będzie miał zarejestrowaną na siebie działalność gospodarczą, nawet w innej branży. W opisanej sprawie powyższa zasada nie będzie jednak Pani dotyczyć, skoro odrzuciła Pani spadek po mężu. Cesja praw i obowiązków z umowy również nie wchodzi w grę, ponieważ jedna ze stron nie żyje, gdyby Pani prowadziła działalność wspólnie z mężem, wtedy sytuacja byłaby inna. Natomiast w przedstawionej sytuacji umowa leasingu wraz ze śmiercią Pani męża wygasła. W braku spadkobierców (o ile tak jest) na podstawie obowiązujących przepisów nie ma zatem możliwości zmiany bądź utrzymania warunków umowy, której już nie ma. Wygaszenie umowy leasingu, rozliczenie ze spadkobiercami W przypadku leasingu własność samochodu pozostaje przy leasingodawcy. W przypadku śmierci osoby prowadzącej działalność leasingodawca ma prawo wygasić umowę leasingu. Na takie rozwiązanie pozwala prawo i zapisy większości umów leasingowych. W takim przypadku leasingodawca może żądać wykupu bądź zwrócenia samochodu. Finansujący – po sprzedaży na wolnym rynku zwróconego samochodu – pobierze sobie pozostałe do końca leasingu raty (pomniejszone o część odsetek), a pozostałą uzyskaną ze sprzedaży kwotę przekaże spadkobiercom (o ile są). Gorzej, jeśli w momencie śmierci leasingobiorcy do końca leasingu pozostawało jeszcze dużo czasu i wiele kapitału do spłacenia. Wówczas może się zdarzyć, że kwota uzyskana z odsprzedaży zwróconego przedmiotu nie pokryje kwoty należnej leasingodawcy. Wówczas spadkobiercy będą musieli dopłacić różnicę. Pani zdecydowała się odrzucić spadek, a trzeba pamiętać, że jako osoba powołana do spadku z mocy ustawy, która go odrzuciła, jest Pani traktowana tak, jakby nie dożyła otwarcia masy spadkowej. Zatem niewątpliwie mamy tu do czynienia z wygaśnięciem umowy leasingowej. Ogólne warunki umowy leasingu (OWUL) większości dużych firm leasingowych mówią o wygaszeniu umowy z dniem śmierci leasingobiorcy i braku spadkobiercy. Wtedy należy zwrócić przedmiot leasingu do leasingodawcy (na własny koszt i zazwyczaj na plac ze sprzętem poleasingowym). Leasingodawca wystawia samochód na aukcję. Skoro jednak zarejestrowała Pani firmę, to niewątpliwie leasing jest korzystnym rozwiązaniem. Bez konieczności wpłacania całej wartości pojazdu można z niego korzystać na potrzeby firmy. Samochód pracuje dla firmy i tym samym możliwe jest spłacanie rat leasingowych. Zaś wartość pojazdu nabywanego w opcji leasingu jest jedynie nieznacznie wyższa od wartości rynkowej. W przypadku samochodów, które mają już klika lat, sporo leasingodawców stawia wysokie wymagania. I tak przedsiębiorca, który zdecyduje się na taką opcję, może zostać zobowiązany do zapłaty za wycenę pojazdu bądź zapłacić sporą opłatę wstępną. Trzeba bowiem liczyć się także z koniecznością poniesienia kosztów związanych z badaniami technicznymi i naprawami, jako że w przypadku używanego samochodu nie pokrywa ich gwarancja. Nowa umowa leasingowa Niemniej jednak powyższe nie wyklucza, moim zdaniem, porozumienie się z firmą leasingową co do ewentualnego przejęcia samochodów na skutek wygaśnięcia umowy leasingu operacyjnego (który traktowany jest jako umowa usługi) i podpisania nowej umowy na ten sam samochód z Panią jako nowym korzystającym. Wszystko zależy od ilości rat pozostałych do zapłaty. Spłata rat leasingu przez osobę trzecią Co do spłaty przez Panią rat leasingu po śmierci męża. Niekoniecznie musi to przemawiać jako argument na Pani korzyść. Spłata rat leasingu przez osobę trzecią w tej formie jest regulowana przez art. 356 § 2 Kodeksu cywilnego, tj: „Jeżeli wierzytelność pieniężna jest wymagalna, wierzyciel nie może odmówić przyjęcia świadczenia od osoby trzeciej, chociażby działała bez wiedzy dłużnika”. A zatem koniecznym warunkiem poprawnego odwołania się do art. 356 § 2 jest dokonanie zapłaty przez osobę trzecią (jako osoba, która odrzuciła spadek jest Pani osobą trzecią) za dłużnika, nawet bez jego wiedzy. Z przepisu tego wynika obowiązek przyjęcia przez wierzyciela (leasingodawcę) świadczenia spełnianego przez osobę trzecią za dłużnika. Założeniem odwołania się do zawartej w nim normy jest jednak konieczność wykazania, że spełniający świadczenie spłaca dług cudzy, nie zaś własne zobowiązanie wobec wierzyciela. Czyli leasingodawca może przyjąć wpłaty od Pani, nie rodzi to jednak po jego stronie żadnych zobowiązań po wobec Pani. Tak więc pozostaje Pani porozumieć się z leasingodawcą co do zawarcia nowej umowy. Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej ▼▼▼ Zapytaj prawnika - porady prawne online . Możliwość i warunki korzystania z pojazdu przez inną osobę lub firmę określone są w Ogólnych Warunkach Umowy Leasingu (OWUL). Co ważne, zasady użytkowania samochodu (albo innego przedmiotu) uda się ustalić jeszcze na etapie wyboru oferty i finansującego. Poznaj najważniejsze informacje na temat wykorzystywania leasingowanych pojazdów przez osoby trzecie. Wypożyczenie i podnajem przedmiotu wymaga zgody finansującego Leasingowany pojazd lub maszynę można w razie potrzeby wypożyczyć albo podnająć innej osobie czy firmie. Najczęściej wymaga to jednak pisemnej zgody leasingodawcy. O zamiarze wypożyczenia lub podnajmu przedmiotu umowy trzeba poinformować finansującego. Po rozpatrzeniu sprawy wydaje on zgodę w formie pisemnej. Czynność ta jest odpłatna, a jej koszt można sprawdzić w Tabeli Opłat i Prowizji konkretnego leasingodawcy. Z reguły opłata manipulacyjna za wydanie zgody wynosi od 200 do 300 złotych. Jakie osoby mogą bez przeszkód korzystać z leasingowanego pojazdu? Nie ma większych przeciwwskazań, żeby samochodem wziętym w leasing poruszała się najbliższa rodzina przedsiębiorcy. Zwykle mogą swobodnie użytkować go nie tylko domownicy, ale i zatrudnieni pracownicy, a także inne osoby, które otrzymały na to zgodę leasingobiorcy. Korzystanie z pojazdu nie powinno jednak naruszać warunków ubezpieczenia. Część leasingodawców jasno reguluje kwestię użytkowania przedmiotu leasingu przez osobę trzecią w OWUL. Standardowo finansujący trzymają się zasady, w myśl której każde niezarobkowe udostępnienie pojazdu, na przykład swoim bliskim, nie wymaga otrzymania dodatkowej zgody. Podobnie ta sprawa wygląda w przypadku korzystania z leasingowanego środka transportu przez pracowników firmy. Zgody bezwzględnie wymaga natomiast odpłatne udostępnienie przedmiotu takie jak wypożyczenie czy podnajem. Firmy leasingowe nie kontrolują tego, w jaki sposób użytkowany jest pojazd. Zwykle nie mają takich możliwości technicznych ani organizacyjnych. Trzeba jednak wiedzieć, że w niektórych sytuacjach, na przykład przy windykacji z powodu niespłacania rat albo w przypadku stłuczki, szkody całkowitej czy sporu z towarzystwem ubezpieczeniowym, leasingobiorcę prawdopodobnie dodatkowo obciąży fakt, że przekazał osobie trzeciej przedmiot leasingu bez uzyskania stosowanej zgody finansującego, przykładowo wypożyczając pojazd innej firmie. Kim jest „osoba trzecia” według Sądu Najwyższego Co ciekawe, żona i dzieci przedsiębiorcy nie są traktowani jako osoby trzecie w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Stanowisko to dotyczy, co prawda, spraw ubezpieczeniowych, jednak może być przeniesione także na umowy leasingowe. Podsumowując, leasingowanym pojazdem zwykle mogą poruszać się członkowie najbliższej rodziny leasingobiorcy. Nie trzeba też obawiać się pożyczenia samochodu koledze. Sprawy tego rodzaju można uregulować samodzielnie, w razie potrzeby wystawiając pisemne upoważnienie. Jednak w przypadku poważnych naruszeń umowy, takich jak wypożyczenie czy podnajem pojazdu firmie, która czerpie z tego korzyści finansowe, bez poinformowania leasingodawcy, konsekwencje będą znacznie bardziej dotkliwe. Podobne postępowanie może zakończyć się natychmiastowym wypowiedzeniem umowy z winy leasingobiorcy i koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów. Oznacza to, że jeżeli zamierzamy użyczać komuś innemu leasingowany pojazd, musimy zachować przy tym rozsądek. Warto pamiętać o obowiązku uzyskania pisemnej zgody na podnajem i wypożyczanie – pozwoli to uniknąć przykrych konsekwencji. Ponadto trzeba wiedzieć, że sprawę użytkowania przedmiotu umowy dokładnie reguluje OWUL, a warunki i możliwości wykorzystywania pojazdu przez rodzinę, pracowników i osoby trzecie uda się ustalić jeszcze na etapie wyboru oferty leasingu. - Na koniec 2018 r. kończy się leasing samochodu rozliczanego w kosztach spółki cywilnej. Nie prowadzimy ewidencji kilometrów, wiec rozliczamy koszty eksploatacji częściowo zgodnie z przepisami. Czy po zakończeniu leasingu mogę wykupić auto od firmy leasingowej na osobę fizyczną? Czy wykup auta od firmy leasingowej powoduje konieczność zwrotu VAT? – pyta czytelnik. Przez umowę leasingu finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać tę rzecz korzystającemu do używania albo używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony. Korzystający zobowiązuje się natomiast zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia rzeczy przez finansującego (art. 7091 kodeksu cywilnego). Stronami tej umowy jest finansujący (firma leasingowa) oraz korzystający. Korzystającym może być osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. Przepisy prawa cywilnego nie przewidują przy tym, aby osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą miały odrębną osobowość prawną od tych osób działających prywatnie. W konsekwencji, nie ma przeszkód, aby osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą wykupiła pojazd samochodowy z przeznaczeniem na cele osobiste, a więc „prywatnie" (mimo, że leasing był „na firmę"). Nie wiąże się to z obowiązkiem korekty (a w konsekwencji zwrotu) VAT odliczanego od rat leasingowych (zob. przykładowo interpretację indywidualną dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 20 listopada 2015 r., IPTPP3/4512-423/15-2/UNR). Podobnie jest, jeżeli stroną umowy leasingu są wspólnicy spółki cywilnej (sama spółka cywilna nie może być stroną umowy leasingu, gdyż spółka cywilna jest jednostką organizacyjną, która nie posiada zdolności prawnej – zob. przykładowo wyrok Sądu Najwyższego z 11 października 2013 r., I CSK 14/13; powoduje to, że stronami zawieranych umów są zawsze wspólnicy spółek cywilnych, a nie same spółki cywilne). Nie ma przeszkód, aby wykupywali oni z leasingu pojazdy samochodowe z przeznaczeniem na cele osobiste. I w tym przypadku nie jest konieczna korekta (a w konsekwencji zwrot) VAT odliczanego przez spółkę cywilną od rat leasingowych. W przedstawionej sytuacji możliwy jest przede wszystkim wykup samochodu z leasingu na cele prywatne wspólników spółki cywilnej, a następnie przekazanie pojazdu na Pana cele osobiste. Przekazanie takie – ze względu na brak prawa do odliczenia przy wykupie – nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT (zob. przykładowo interpretację indywidualną dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 3 marca 2016 r., IBPP2/4512-965/15/RSz). Nie będzie się także wiązało z koniecznością korekty (a w konsekwencji ze zwrotem) VAT odliczanego przez spółkę cywilną od rat leasingowych. Natomiast to, czy możliwy jest wykup samochodu z leasingu tylko przez Pana (na Pana cele prywatne) zależy od treści umowy leasingu. Jest to możliwe, jeżeli umowa ta przewiduje dopuszczalność takiego scenariusza. W takim przypadku – podobnie jak w przypadku wykupu z leasingu na cele prywatne wspólników spółki cywilnej – nie będzie konieczna korekta (a w konsekwencji zwrot) VAT odliczanego przez spółkę cywilną od rat leasingowych. Wykup jedynie przez Pana nie jest natomiast według mnie możliwy, jeżeli umowa leasingu nie przewiduje takiej możliwości. Uważam, że w takim przypadku samochód może być wykupiony z leasingu jedynie przez wszystkich wspólników będących stroną umowy leasingu. Autor jest doradcą podatkowym podstawa prawna: art. 7091 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (tekst jedn. DzU z 2017 r., poz. 459 ze zm.) podstawa prawna: art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r., o podatku od towarów i usług (tekst jedn. DzU z 2017 r. poz. 1221 ze zm.)